Danjiraha dowladda Turkiga u qaabilsan Soomaaliya, Ferhat Alkan, ayaa kulan la yeeshay madaxweynihii hore ee Soomaaliya, Maxamed Cabdullaahi Farmaajo, kaas oo diiradda lagu saaray xaaladda siyaasadeed ee dalka, xiriirka Soomaaliya iyo Türkiye iyo arrimaha gobolka iyo caalamka.
Kulankan ayaa imanaya xilli Soomaaliya ay wajahaysato dood siyaasadeed oo xooggan oo la xiriirta xaaladda dastuurka, khilaafaadka siyaasadeed iyo jihada ay dalka u wajahayaan hoggaanka dowladda iyo mucaaradka.
Kulanka waxaa si gaar ah isha loogu hayaa maadaama Turkigu yahay mid ka mid ah dalalka sida weyn ula shaqeeya Soomaaliya, halka Farmaajo uu weli yahay siyaasi saameyn ku leh siyaasadda dalka, isla markaana ka mid ah hoggaamiyeyaasha mucaaradka dowladda Madaxweyne Xasan Sheekh Maxamuud.
Danjire Ferhat Alkan ayaa dhowaan Muqdisho ka bilaabay howlihiisa diblomaasiyadeed, kaddib markii uu xilka safiirnimo la wareegay 21-kii Sebtembar 2026. Tan iyo markii uu yimid dalka, wuxuu kulamo la yeeshay madaxda dowladda, mas’uuliyiin siyaasadeed iyo qeybaha kala duwan ee bulshada Soomaaliyeed.
Kulanka uu la yeeshay Farmaajo ayaa safaaradda Turkiga ku tilmaantay mid qeyb ka ah booqashooyinka isbarashada ee safiirku sameynayo. Sida lagu sheegay qoraalka safaaradda, labada dhinac waxay is dhaafsadeen aragtiyo ku saabsan xaaladda Soomaaliya, xiriirka labada dal iyo arrimaha caalamiga ah.
Wararka laga helay kulanka ayaa sidoo kale tilmaamaya in Farmaajo uu bogaadiyey taageerada joogtada ah ee dowladda Turkiga ay siiso Soomaaliya, gaar ahaan dhinacyada dib-u-dhiska iyo tayeynta ciidamada qalabka sida.
Turkiga ayaa muddo dheer xiriir dhow la lahaa Soomaaliya, waxaana iskaashiga labada dal uu si weyn u ballaartay kaddib booqashadii taariikhiga ahayd ee Madaxweyne Recep Tayyip Erdoğan uu Soomaaliya ku tegay sannadkii 2011-kii.
Tan iyo xilligaas, Ankara waxay Soomaaliya ka fulisay mashaariic la xiriira caafimaadka, waxbarashada, gargaarka bani’aadannimo, kaabeyaasha dhaqaalaha iyo amniga. Sidoo kale, shirkado laga leeyahay Turkiga ayaa maamula qaar ka mid ah xarumaha muhiimka ah ee Muqdisho, oo ay ka mid yihiin garoonka diyaaradaha iyo dekedda Muqdisho.
Iskaashiga labada dal wuxuu sidoo kale gaaray dhinacyada difaaca, ilaalinta badda iyo sahminta shidaalka. Turkiga ayaa tababar siiya ciidamada Soomaaliya, halka labada dowladood ay iska kaashanayaan baaritaanka iyo horumarinta kheyraadka shidaalka iyo gaaska ee dalka.
Dhawaanahan, safiirka Turkiga ayaa kulamo la yeeshay wasiirrada dowladda Soomaaliya, kuwaas oo looga hadlay iskaashiga tamarta, shidaalka iyo arrimaha amniga.
Kulanka Ferhat Alkan iyo Farmaajo wuxuu dhacayaa xilli Soomaaliya ay ku jirto marxalad siyaasadeed oo xasaasi ah, taas oo ay hareeyeen khilaafaadka dowladda federaalka iyo mucaaradka, gaar ahaan arrimaha dastuurka iyo hannaanka doorashooyinka.
Maxkamadda Sare ee Soomaaliya ayaa 5-tii Nofeembar 2026 go’aan ka soo saartay muranka muddo-xileedka hay’adaha dowladda, iyadoo sheegtay in muddo-xileedka madaxweynaha iyo baarlamaanka uu dhammaaday, isla markaana hoggaamiyeyaasha siyaasadda ay tahay inay ka heshiiyaan hannaan doorasho. Dowladda federaalka iyo dhinacyada mucaaradka ayaa weli ku kala aragti duwan arrimahaas.
Sidaas darteed, kulanka safiirka Turkiga iyo Farmaajo wuxuu muhiim u yahay fahamka xiriirka diblomaasiyadeed ee Ankara ay la leedahay dhinacyada kala duwan ee siyaasadda Soomaaliya.
Turkiga wuxuu xiriir dhow la leeyahay dowladda hadda jirta, balse sidoo kale wuxuu kulamo la yeelanayaa siyaasiyiintii hore ee dalka soo hoggaamiyey. Tani waxay muujin kartaa dadaal diblomaasiyadeed oo lagu dhageysanayo aragtiyada kala duwan ee siyaasadda Soomaaliya, gaar ahaan xilli loo baahan yahay wada-hadal iyo is-afgarad.
Si kastaba ha ahaatee, safaaradda Turkiga ma shaacin in kulanka Farmaajo looga hadlay dhex-dhexaadin siyaasadeed ama qorshe gaar ah oo la xiriira khilaafka dowladda iyo mucaaradka.
Turkiga ayaa Soomaaliya ku leh saameyn diblomaasiyadeed, dhaqaale iyo mid amni, taas oo ka dhigaysa dal muhiim u ah dadaallada lagu doonayo xasilloonida Soomaaliya.
Maadaama Ankara ay xiriir la leedahay dowladda federaalka, isla markaana ay albaabkeeda u furan yihiin siyaasiyiinta kale, waxaa suuragal ah inay door ka qaadato dhiirrigelinta wada-hadalka iyo isu-soo-dhoweynta dhinacyada siyaasadda.