Ankara (KAAB TV) –Madaxweynaha Soomaaliya Xasan Sheekh Maxamuud ayaa wada hadallo heer sare ah la qaatay Madaxweynaha Turkiga Recep Tayyip Erdoğan oo booqasho rasmi ah ku jooga dalka Turkiga, iyagoo ka wada hadlay xoojinta xiriirka qotoda dheer ee labada dal, iskaashiga tamarta, iyo amniga gobolka.
Kulanka oo ka dhacay magaalada Ankara ee caasimadda dalka Turkiga ayaa waxaa lagu sheegay in labada mas’uul ay ka wadahadleen xoojinta iskaashiga dhinacyada kala duwan ee dhinacyada amniga, dhaqaalaha iyo kaabayaasha dhaqaalaha.
Sahminta shidaalka ee safka hore
Qodobada ugu muhiimsan ee shirka looga hadlay ayaa ahaa dardar gelinta heshiiska taariikhiga ah ee baarista shidaalka ee ay kala saxiixdeen Soomaaliya iyo Turkiga. Heshiiskan oo ujeedkiisu yahay in lagu taageero hamiga Soomaaliya ee ah in ay noqoto waddan soo saara batroolka ayaa ku soo beegmaya xilli dalka ku yaalla Geeska Afrika uu soo gabagabeeyay sahanno horudhac ah oo dhinaca badda ah.
“Arrinta shidaalka waa mid xasaasi ah oo si weyn isha loogu hayo,” ayuu yiri sarkaal Soomaali ah oo la hadlay idaacadda Shabelle oo diiday in magaciisa la shaaciyo. “Waxaan ku xisaabtameynaa taageerada Turkiga si aan u maareyno caqabadaha juquraafi ahaaneed ee la socda hawshan oo kale.”
Dowladda Soomaaliya ayaa rajaynaysa in iskaashigan uu soo jiito maal-gashi dheeri ah iyadoo la adkeysanayo cadaadiska isa soo taraya ee uga imaanaya quwadaha caalamka oo ka walaacsan in Turkiga uu ku sii fido Soomaaliya.
Iskaashi Amni Oo La Xoojiyey
Hogaamiyayaasha ayaa sidoo kale ka wada hadlay sare u qaadida iskaashiga dhanka amniga, iyadoo Erdoğan uu balan qaaday inay sii wadayaan taageerada Soomaaliya ay ugu jirto xasilinta dalka iyo la dagaalanka Al-Shabaab ee xiriirka la leh Al-Qaacida.
Turkiga ayaa kaalin mug leh ka qaatay tababarida ciidamada milateriga Soomaaliya, dhanka agabka iyo taageerada dhanka howlgallada ah. Ankara waxa ay sidoo kale ka shaqeysaa xarun weyn oo lagu tababaro ciidamada oo ku taal Muqdisho waxaana ay gacan ka geysatay soo saarista cutubyo ka tirsan ciidamada Soomaaliya oo la geeyey howlgallada ka dhanka ah argagixisada.
Cadaadiska Gudaha iyo Dibadda
Booqashada Madaxweyne Maxamuud ayaa ku soo aadeysa iyadoo dowladiisa ay wajaheyso culeysyo siyaasadeed iyo mid amni oo isa soo taraya. Gudaha, madaxda mucaaradka iyo dowladaha xubnaha ka ah federaalka sida Puntland iyo Jubaland ayaa walaac ka muujiyay qaabka ay dowladda dhexe u wajaheyso awood qeybsiga iyo dowladnimada.
Ciidan ahaan, Al-Shabaab ayaa kordhisay weerarada ay ka geysanayaan gobollada dhexe, iyagoo la wareegay magaalooyin istiraatiiji ah oo ka tirsan Hiiraan iyo Shabeellaha Dhexe. Dhanka caalamka, su’aalo ayaa sidoo kale laga keenay la macaamilka dhanka dambeedka ah ee la sheegay in lala sameeyay kooxda fallaagada, iyadoo la isla dhexmarayo khilaaf u dhaxeeya saaxiibada Soomaaliya, gaar ahaan Mareykanka, ee ku saabsan heshiiska shidaalka ee Turkiga.
Kulanka labada Madaxweyne Maxamuud iyo Erdogan ayaa muujinaya sida ay uga go’an tahay in ay yeeshaan isbahaysi soo jireen ah. Iyadoo Soomaaliya ay ku socoto dhaq-dhaqaaqyo gudaha ah oo kakan iyo isbedbeddelaya danaha juqraafiyeed, iskaashiga Turkiga ayaa loo arkaa mid laf dhabar u ah horumarinta ajendaha qaranka ee dalka iyo xasilloonida mustaqbalka fog.