NAIROBI (KAAB TV) – Dagaalyahano hubeysan ayaa weerar ku qaaday goob macdanta laga qodo oo xiriir la leh Shiinaha oo ku taal waqooyi bari ee Jamhuuriyadda Dimuqraadiga ee Congo, halkaas oo ay ku dileen lix qof oo Shiinees ah iyo ugu yaraan labo askari oo Kongo ah, sida ay sheegeen saraakiisha maxalliga ah Khamiistii.
Shiinaha ayaa cambaareeyay weerarka, oo Arbacadii ka dhacay dhulka Djugu ee gobolka Ituri ee dahabka qaniga ku ah.
Maamulaha Djugu Ruphin Mapela ayaa sheegay in ay fuliyeen maleeshiyada Codeco (Cooperation for the Development of the Congo). Waxay inta badan ka kooban yihiin dagaalyahanno ka soo jeeda qowmiyadda Lendu, oo ay sheeganayaan inay difaacaan.
Lix qof oo Shiinees ah iyo laba askari oo Kongo ah oo goobta ilaalinayey ayaa la dilay, Mapela ayaa sidaas yidhi.
Wakiilka Laanqayrta Cas ee Djugu, Dhekana Ernest, ayaa sheegay in dagaalyahannada Codeco ay la kulmeen Shiinuhu dahab u qodayay.
“Waxay galeen xeradooda, waxayna dileen lix u dhashay Shiinaha iyo saddex askari. Dhibanayaasha waxaa lagu dilay rasaas,” ayuu yiri, isagoo intaas ku daray in maydadka la geeyay magaalada Bunia.
Afhayeen u hadlay ciidamada gobolka ayaa xaqiijiyay khasaaraha, waxaana uu intaa ku daray in la dilay qof u dhashay dalka Kongo iyo 6 ka tirsan maleeshiyaatka dagaalamay.
Magaalada Beijing, wasaaradda arrimaha dibadda ee Shiinaha ayaa sheegtay in weerar lagu qaaday shirkad ganacsi oo gaar loo leeyahay oo Shiinuhu uu maalgeliyay uu horseeday dhimashada iyo waayitaanka dhowr qof oo Shiinees ah.
Shiinaha ayaa xiriir dhow la leh mas’uuliyiinta DRC raadinta kuwa maqan, afhayeenka wasaaradda Mao Ning ayaa u sheegay shir jaraa’id.
“Waxaan ku boorineynaa DRC inay raacdo oo ciqaabto dambiilayaasha si waafaqsan sharciga sida ugu dhaqsaha badan,” ayuu yiri Mao, isagoo ku baaqaya tillaabooyin lagu xoojinayo amniga iyo ilaalinta muwaadiniinta Shiinaha iyo shirkadaha ganacsiga ee halkaas ku sugan.
“Kuwa horey ugu sugnaa meelaha khatarta sare leh waa in sida ugu dhaqsaha badan looga guuraa,” ayay tiri.
Ilaa hadda lama helin magaca miinada iyo shirkadda.
Heshiisyada macdan qodista ee bariga Kongo, hawl-wadeenno badan oo Shiinees ah oo gaar loo leeyahay ayaa la shuraakoobay kuwa haysta shatiga maxalliga ah, mararka qaarkoodna waxay bixiyaan maalgelin iyo mashiinno ay ku shaqeeyaan. Waxay kaloo keenaan shaqaale Shiinees ah.
Arbacadii ayaa ahayd weerarkii ugu dambeeyay ee malayshiyaadka dilaaga ah ee ka dhaca gobolka halkaas oo rabshaduhu ay ku xidhan yihiin tartanka muddada dheer ee saamaynta iyo kheyraadka macdanta.
Codeco waa mid ka mid ah tiro maleeshiyaad ah oo isku haya dhul iyo kheyraad bariga Congo. Waxaa hore Qaramada Midoobay ugu eedaysay weeraro ka dhan ah bulshooyinka kale kuwaas oo noqon kara dambiyo dagaal iyo dambiyo ka dhan ah bini’aadantinimada.