Namibia (KAAB TV) -Namibia ayaa qorsheynaysa in ay disho in ka badan 700 oo xayawaan duur joog ah oo ay ku jiraan maroodi, zebras iyo hippos, waxayna hilibkan u qaybinaysaa dadka ay la daalaa dhacayso cunto yarida iyadoo dalku la daalaa dhacayo abaartii ugu xumayd muddo 100 sano ah.
Xayawaanka lagu wado in la jaro waxaa ka mid ah 83 maroodi, 30 hippos, 60 gisi, 50 impala, 100 duurjoogta buluuga ah iyo 300 zebras, Wasaaradda Deegaanka, Dhirta iyo Dalxiiska ee dalka ayaa ku dhawaaqday.
Waxay ka iman doonaan jardiinooyinka qaranka iyo meelaha la wadaago ee leh “tirooyinka ciyaarta waara” waxaana dili doona ugaarsatada xirfadleyda ah, wasaaraddu waxay ku sheegtay war-saxaafadeed.
Ujeedka barnaamijkan ayaa ah sidii gacan looga geysan lahaa yareynta saameynta abaarta ee ka jirta dalka Koonfur-galbeed ee Afrika, ayay wasaaraddu sheegtay.
Namibia ayaa ku dhawaaqday xaalad degdeg ah bishii Maajo iyadoo saameynta abaarta ay ka sii darayso. Qiyaastii 1.4 milyan oo qof – ku dhawaad kala bar dadka – ayaa la filayaa inay soo wajahdo heerar sare oo cunto yari ba’an.
Barnaamijku wuxuu culayska saarayaa khayraadka biyaha isagoo hoos u dhigaya duurjoogta meelaha ay tiradoodu ” dhaaftay daaqa iyo biyaha,” ayay wasaaraddu tidhi.
Waxa kale oo ay ujeedadeedu tahay in la yareeyo suurtagalnimada isku dhacyada u dhexeeya maroodiga iyo bini’aadamka, kuwaas oo kordhin kara xilliga abaarta marka xayawaannada raadinta cuntada iyo biyaha ay la kulmaan dadka.
“Si taas loo gaaro, 83 maroodi ah oo laga soo kala saaray goobaha colaadda ayaa la jari doonaa, (iyo) hilibka waxaa loo qoondeyn doonaa barnaamijka gurmadka abaaraha,” ayay wasaaraddu tiri.
Koonfurta Afrika waa meel ay ku xooggan yihiin maroodiyaasha, waxaana hoy u ah in ka badan 200,000 oo qof. Xoolahan ayaa sidoo kale waxaa saameyn xun ku yeeshay abaarta, iyadoo boqolaal la rumeysan yahay inay ku dhinteen guud ahaan gobolka sannadkii hore ka dib markii ilihii biyaha ay gureen.
Hilibka xoolaha kale ee lagu wado in la dilo ayaa sidoo kale loo qeybin doonaa dadka la daalaa dhacaya gaajada, sida ay sheegtay wasaaraddu, taasoo tilmaantay in dadka ku nool miyiga ay si gaar ah u saameysay.
In ka badan 150 neef ayaa horay loo dilay, kuwaas oo bixiyay in ka badan 125,000 oo rodol oo hilib ah, ayay wasaaraddu sheegtay.
“Waan ku faraxsanahay inaan caawin karno dalka xilligan adag iyo marka loo baahan yahay,” ayay tiri.
Namibia waa mid ka mid ah dalal dhowr ah oo ku yaal koonfurta Afrika oo la halgamaya abaar ba’an oo ay horseedday El Niño – qaabka cimilada dabiiciga ah taas oo horseeday hoos u dhaca roobabka gobolka – oo ay uga sii dartay dhibaatooyinka cimilada ee bini’aadamka.
Roobab yari oo ay weheliso kulayl aad u kulul ayaa keentay in dalagyadii beeraha oo xumaadaan iyo heerka gaajada ee tobanaan milyan oo qof oo ku nool gobolka.