Guddoomiyaha Golaha Wakiillada Somaliland, xubno ka tirsan Xukuumadda Somaliland iyo bulshada Somaliland ee ku nool Waqooyiga Ameerika ayaa 23-kii Sebtembar isu-soo bax ballaaran ku qabtay agagaarka xarunta Qaramada Midoobay ee magaalada New York.
Isu-soo baxa ayaa lagu muujiyay taageerada loo hayo qaddiyadda Somaliland iyo doonista ah in Somaliland ay hesho aqoonsi caalami ah. Dadkii ka qaybgalay isu-soo baxa ayaa watay calanka Somaliland, iyagoo fariimo la xiriira aqoonsiga, nabadda iyo mustaqbalka siyaasadeed ee Somaliland ku muujiyay fagaaraha.
Munaasabadda ayaa ku soo beegantay xilli madaxda, wasiirrada iyo wufuudda dalalka kala duwan ay magaalada New York u joogaan toddobaadka heerka sare ee Golaha Guud ee Qaramada Midoobay.
Goobta isu-soo baxa ayaa ahayd Dag Hammarskjöld Plaza, oo ku taalla agagaarka xarunta Qaramada Midoobay, halkaas oo ay isugu yimaadeen xubno ka tirsan bulshada Somaliland ee ku nool Maraykanka iyo Kanada.
Dadka isu-soo baxay ayaa sheegay in ujeeddada ugu weyn ee munaasabadda ay tahay in codka Somaliland loo gudbiyo bulshada caalamka, gaar ahaan madaxda iyo wufuudda dalalka ku sugan magaalada New York xilliga uu socdo shirka Qaramada Midoobay.
Waxay sidoo kale ku baaqeen in hay’adaha caalamiga ah ay si dhab ah u dhagaystaan mowqifka shacabka Somaliland iyo dalabkooda ku aaddan aqoonsi caalami ah.
Somaliland ayaa muddo dheer wadday dadaallo diblomaasiyadeed oo ay ku raadinayso aqoonsi caalami ah, iyadoo maamulka Somaliland uu ku doodo inay leedahay hay’ado dowladeed, nidaam siyaasadeed iyo qaab maamul oo u gaar ah.
Dadka taageersan aqoonsiga Somaliland ayaa sheegaya in arrintu aysan ku koobnayn dowladda oo keliya, balse ay tahay qaddiyad ay qayb ka mid ah bulshada Somaliland muddo dheer taageeraysay.
Isu-soo baxayaasha New York ayaa farriintooda ku saleeyay rabitaanka ay sheegeen inuu yahay mid shacabka Somaliland ay doonayaan in loo gudbiyo bulshada caalamka.
Waxay xuseen taariikhda Somaliland, nabadda iyo xasilloonida ay sheegayaan inay ka jirto deegaannada ay maamusho, iyo hay’adaha siyaasadeed ee ay dhistay tan iyo 1991.
Jaaliyadaha Somaliland ee ku nool Waqooyiga Ameerika ayaa door muuqda ku leh ololaha la xiriira aqoonsiga Somaliland.
Munaasabadda New York ayaa qayb ka ahayd dhaqdhaqaaqyo ay qurba-joogtu ku doonayso inay arrinta Somaliland ugu bandhigto siyaasiyiinta, hay’adaha caalamiga ah iyo bulshada rayidka ah ee ku nool dalalka ay deggan yihiin.
Ka qaybgalayaasha ayaa sheegay in qurba-joogta Somaliland ay sii wadi doonaan dadaallada wacyigelinta iyo gudbinta fariimaha la xiriira qaddiyadda Somaliland.
Fariimaha laga jeediyay isu-soo baxa ayaa diiradda lagu saaray aqoonsiga caalamiga ah, taariikhda Somaliland, nabadda, dimuqraadiyadda iyo mustaqbalka siyaasadeed ee dadka Somaliland.
Dadkii ka qaybgalay ayaa sidoo kale ugu baaqay Qaramada Midoobay iyo bulshada caalamka inay tixgeliyaan aragtida dadka Somaliland marka laga hadlayo mustaqbalka siyaasadeed ee gobolka.
Munaasabadda ayaa sidoo kale ahayd fursad ay taageerayaasha Somaliland ugu muujinayeen midnimadooda ku aaddan qaddiyadda aqoonsiga.
Isu-soo baxa oo ku soo beegmay xilliga Golaha Guud ee Qaramada Midoobay
Xilliga uu isu-soo baxu dhacay ayaa ahaa xilli New York ay indhaha caalamku ku jeedaan, maadaama ay halkaas ku sugnaayeen madaxda iyo wufuudda dalalka xubnaha ka ah Qaramada Midoobay.
Qabanqaabiyeyaasha isu-soo baxa ayaa fursaddaas u adeegsaday inay fariintooda ku gaarsiiyaan dad badan iyo wufuud caalami ah oo ku sugan magaalada.
Isu-soo baxa ayaa ahaa mid lagu muujiyay taageerada loo hayo qaddiyadda Somaliland, iyadoo dadka ka qaybgalay ay sheegeen in fariintoodu tahay mid nabadeed oo ku wajahan bulshada caalamka.
Qaddiyadda Somaliland ayaa muddo dheer ahayd arrin siyaasadeed oo muran ka taagan yahay. Somaliland waxay sheegataa inay dib ula soo noqotay madax-bannaanideedii 1991, halka Dowladda Federaalka Soomaaliya ay ku adkaysanayso midnimada iyo wadajirka dhuleed ee Soomaaliya.
Sidaas darteed, arrinta aqoonsiga Somaliland ayaa weli ka mid ah qodobbada xasaasiga ah ee siyaasadda Geeska Afrika.
Isu-soo baxa New York ayaa mar kale soo bandhigay sida ay arrintani muhiim ugu tahay taageerayaasha Somaliland iyo dadaallada ay ku doonayaan in qaddiyaddooda loo gudbiyo fagaaraha caalamiga ah.
Munaasabadda ayaa kusoo dhammaatay iyadoo ka qaybgalayaashu ay mar kale muujinayaan taageerada ay u hayaan doonista aqoonsi caalami ah, iyagoo sheegay inay sii wadi doonaan dadaallada diblomaasiyadeed iyo kuwa wacyigelinta ee arrintan la xiriira.
