Khilaaf siyaasadeed ayaa ka dhashay magacaabista xubno loo qorsheeyay inay ka mid noqdaan maamulka degmada Beledxaawo ee gobolka Gedo, kaddib markii Madaxweyne Ku-xigeenka Jubbaland uu ka horyimid habka loo marayo magacaabista xubnahaas. Arrintan ayaa muujinaysa muranka ka taagan awoodaha magacaabista iyo xil-ka-qaadista mas’uuliyiinta maamulka Jubbaland, gaar ahaan gobolka Gedo oo ay muddo ka jireen loollan siyaasadeed iyo muranno la xiriira maamulka.
Sida ay sheegayaan xogaha laga helayo arrintan, xubnaha loo qorsheeyay in loo magacaabo maamulka degmada Beledxaawo ayaa gelinkii hore shalay kulan la qaatay Taliyaha Hay’adda Sirdoonka iyo Nabadsugidda Jubbaland (JISA), Basaam. Kulanka ayaa la sheegay in xubnahaas lagu wargeliyay in magacaabistooda la soo saari doono, hase yeeshee tallaabadaas ayaa waxaa ka hor yimid Madaxweyne Ku-xigeenka Jubbaland.
Khilaafkan ayaa salka ku haya cidda awoodda u leh magacaabista mas’uuliyiinta maamulka degmada iyo doorka ay ku leeyihiin madaxda kala duwan ee Jubbaland. Wararka laga helayo arrintan ayaa tilmaamaya in awoodda magacaabista xubnaha maamulka degmada markii ugu horreysay loo gudbiyay Guddoomiyaha gobolka Gedo, tallaabadaas oo dhalisay diidmada Madaxweyne Ku-xigeenka Jubbaland.
Arrintan ayaa soo bandhigtay kala aragti duwanaanshaha ka dhex jira madaxda maamulka Jubbaland, iyadoo ay muuqato in aan weli si buuxda la isugu waafaqin cidda go’aanka ugu dambeeya ka gaareysa magacaabista iyo xil-ka-qaadista mas’uuliyiinta heer gobol iyo heer degmo.
Dhanka kale, magacaabista Guddoomiyaha degmada Beledxaawo ayaa dhowaan la sheegay in loo maray hannaan aan caadi ahayn, maadaama Madaxweynaha Jubbaland iyo ku-xigeenkiisa ay dalka ka maqnaayeen. Xaaladdaas ayaa sababtay in magacaabista loo maro hab afka ah, sida ay sheegayaan xogaha laga helayo arrinta.
Inkasta oo wararka qaar ay tilmaamayaan in Madaxweyne Ku-xigeenka Jubbaland uusan qayb ku lahayn go’aanka lagu magacaabay Guddoomiyaha degmada Beledxaawo ee loo yaqaan Caroog, haddana weli waxaa taagan su’aalo la xiriira awoodda uu ku leeyahay go’aannada noocan ah iyo cidda sharci ahaan awoodda u leh magacaabista maamulka degmada.
Khilaafka hadda soo baxay ayaa sidoo kale dib u soo nooleynaya doorka siyaasadeed ee Maxamuud Sayid Aadan, oo ka mid ah siyaasiyiinta saamaynta ku leh gobolka Gedo. Arrimaha magacaabista iyo xil-ka-qaadista mas’uuliyiinta gobolka ayaa muddo dheer lala xiriirinayay saamiga siyaasadeed ee ay dhinacyadu ku leeyihiin maamulka Jubbaland.
Gobolka Gedo ayaa muhiimad gaar ah u leh siyaasadda Jubbaland, waxaana ka jira dano siyaasadeed oo la xiriira maamulka degmooyinka, magacaabista mas’uuliyiinta iyo saamaynta ay kooxaha kala duwan ku leeyihiin go’aannada maamulka. Sidaas darteed, muran ka dhasha magacaabista mas’uuliyiinta degmada Beledxaawo wuxuu yeelan karaa saamayn ka baxsan magacaabista xubnaha oo keliya, maadaama uu taabanayo awoodaha iyo xiriirka madaxda maamulka.
Khilaafka ka taagan magacaabista xubnaha maamulka degmada ayaa sidoo kale muujinaya baahida loo qabo in si cad loo qeexo habraacyada magacaabista iyo xil-ka-qaadista mas’uuliyiinta. Marka aan si cad loo qeexin cidda awoodda u leh go’aannadaas, waxaa kordhi kara is-afgaranwaaga siyaasadeed, taas oo dib u dhigi karta dhismaha maamul degmo oo si habsami leh u shaqeeya.
Beledxaawo, oo ka tirsan gobolka Gedo, waxay leedahay muhiimad maamul iyo mid siyaasadeed, waxaana go’aannada laga gaaro hoggaankeeda ay saamayn ku yeelan karaan xiriirka u dhexeeya maamulka gobolka iyo madaxda Jubbaland. Sidaas awgeed, waxaa muhiim ah in khilaafka hadda taagan lagu xalliyo wadahadal iyo hannaan maamul oo cad, si looga fogaado in muranka magacaabistu sii ballaarto.
Ugu dambayn, khilaafka ka dhashay magacaabista maamulka Beledxaawo wuxuu muujinayaa loollanka siyaasadeed ee ka taagan awood-qaybsiga iyo maamulka gobolka Gedo. Sida uu khilaafkani ku dhammaado ayaa caddayn karta habka loo maareynayo magacaabista mas’uuliyiinta degmooyinka iyo sida ay madaxda Jubbaland ugu heshiin karaan awoodaha maamulka ee ay kala leeyihiin.


