NAIROBI (KAAB TV) –Kenya iyo Soomaaliya ayaa dhawaan soo saaray miisaaniyad qaran ee 2025/26 waxay hoosta ka xariiqeen kala duwanaanshiyaha xagga kharashka amniga, taasoo muujineysa farqiga dhaqaale ee u dhexeeya labada dal ee deriska ah ee Geeska Afrika, iyadoo labaduba ay wajahayaan khataro isa soo taraya.
Kenya waxay u qoondaysay USD 2.1 bilyan amniga qaranka—oo u dhiganta 4.9% GDP iyo ku dhawaad 10% wadarta guud ee miisaaniyadeeda—iyado xooga saaraysa sii wadida maalgashiga casriga ah ee milatariga, ilaalinta xuduudaha, iyo la dagaalanka argagixisada.
Kharashka joogtada ah ayaa yimid iyada oo laga walaacsan yahay hanjabaadaha mintidiinta ee ka jira xuduudaheeda waqooyi-bari iyo xasilloonida gobolka ee ku soo qulqulaya xuduudaha.
Taas bedelkeeda, miisaaniyadda amniga ee Soomaaliya waa USD 123 milyan. In kasta oo ay aad u yar tahay marka loo eego gabi ahaan, qoondaynta ayaa ka dhigan 17% miisaaniyadda qaranka Soomaaliya iyo 0.9% GDP—taasi oo ka tarjumaysa kalsoonida weyn ee ay dawladdu ku hayso taageerada deeq-bixiyayaasha iyo sida ay diiradda u saarayso la dagaalanka falaagada Al-Shabaab iyo dib u dhiska hay’adaha amniga qaranka oo ay wiiqmeen tobannaan sano oo colaado ah.
Qaybta Soomaaliya waxay muujinaysaa ujeedo cad in kasta oo ay jiraan xaddidaad maaliyadeed,” ayuu yiri Omer Salah Aden, oo ah falanqeeye maaliyadeed oo goboleed. “Farqiga u dhexeeya Kenya wuxuu muujinayaa farqiga qaabdhismeedka ee u dhexeeya labada waddan, gaar ahaan awoodda ay u leeyihiin inay ka jawaabaan caqabadaha amniga ee la wadaago.”
Iyadoo Kenya ay sii waddo qaab-dhismeed maaliyadeed oo horumarsan oo ay ka faa’iidaysan karto agabka maalgelinta dibadda, Soomaaliya waxa ay weli ku tiirsan tahay deeqaha iyo deymaha tanaasulka ah, xitaa marka ay bilowdo dib u habeynta dakhliga iyo soo kabashada deynta ka dib.
In kasta oo ay jiraan awoodo kala duwan, haddana labada dawladoodba waxay mudnaanta siiyeen amniga qaranka miisaaniyaddooda 2025/26— taasoo ka tarjumaysa welwelka sii kordhaya ee argagixisada, dembiyada xuduudaha, iyo xiisadaha juqraafiyeed ee Geeska Afrika.