Ururka Saxafiyiinta Soomaaliyeed (SJS) wuxuu soo dhaweeyay sii deynta wariye Shucayb Daad Maxamed ee magaalada Boosaaso, Gobolka Puntland ee Soomaaliya, kadib markii la xiray Isniintii, 20 Luulyo 2026. SJS waxa uu ku booriyay masuuliyiinta Puntland inay ixtiraamaan xorriyadda warbaahinta isla markaana ay ilaaliyaan xuquuqda lagu damaanad qaaday Dastuurka Puntland iyo Dastuurka Kumeelgaarka Federaalka Soomaaliya labadaba.
Isniintii, 20 Luulyo, saraakiisha Hay’adda Sirdoonka iyo Ammaanka Puntland (PISA) ayaa xiray wariye Shucayb Daad Maxamed garoonka diyaaradaha Boosaaso.
Shucayb, oo ka shaqeeya maamulka barnaamijyada iyo wariye wararka ee Sahal Cable TV oo gaar loo leeyahay oo ku yaalla Boosaaso, ayaa SJS u sheegay in saraakiisha PISA ay xabsigeeyeen oo ay ku hayeen xarunta hay’adda ee Boosaaso dhexe muddo saddex maalmood ah. Taleefannadiisii gacanta ayaa la qatay waxayna ahaayeen gacanta sirdoonka muddada uu xabsiga ku jiray.
Intii uu xabsiga ku jiray, Shucayb wuxuu sheegay in saraakiishu markii hore ku hayeen qol madow ka dibna ugu wareejiyeen qol kale, halkaas oo laga weydiiyey warbixintii uu dhawaan sameeyay. Su’aalaha ayaa diiradda saaray sida uu u daboolay xiritaanka suuqyada iyo carqaladaha ku yimid howlaha dekadda ee Boosaaso ka dib mudaaharaadkii ganacsatada ee ka dhan ahaa kordhinta canshuuraha dekadda.
War-saxaafadeed ka soo baxay Sahal Cable TV Talaadadii, 21da Luulyo, ayaa lagu sheegay in xabsi-gelinta Shucayb lagu sameeyay iyada oo aan la raacin hanaan sharci oo sax ah, isla markaana waxaa looga baaqay in si degdeg ah loo sii daayo.
Waxaa la sii daayay Arbacadii, 22da Luulyo, ka dib markii mas’uuliyiinta dowladda iyo wariyeyaasha maxalligu ay u ololeeyeen xorriyaddiisa. Si kastaba ha ahaatee, taleefannadiisii gacanta lama siinin ilaa Khamiista, 23ka Luulyo, markaas oo lagu wargeliyay inuu ka soo qaato saldhig booliis oo u dhow. Xabsiga looma soo oogin wax dacwad ah.
Shucayb wuxuu hore uga warbixiyay howlgallada ammaanka Puntland ee ka dhanka ah kooxaha hubeysan ee ku sugan gobolka Bari.
Shucayb wuxuu horey uga warbixiyay howlgalada ammaanka ee Puntland ee ka dhanka ah kooxaha argagixisada ee gobolka Bari. | Sawir laga soo qaaday muuqaal Facebook/Sahal Cable TV.
Shucayb waa wariyihii afaraad ee la xiray Puntland muddo afar toddobaad gudahood ah, iyadoo ay jirto cadaadis sii kordhaya oo laxiriira xoriyadda saxaafadda ee dowlad goboleedka. Laba ka mid ah wariyeyaashaas—Shucayb Daad Maxamed iyo Maxamed Jama Maxamuud—waxaa lagu xiray magaalada dekedda weyn ee Bosaso, halkaas oo xiritaanka dekedda iyo suuqyada toddobaadyadii u dambeeyay, iyo xiisadaha sii kordhaya ee u dhexeeya ciidamada ammaanka iyo waxa lagu eedeeyay inay yihiin xoogag taageera dowladda federaalka, ay abuureen xaalad warbixin oo adag oo sii xumaanaysa.
Laba wariye oo kale, Suways Jama Maxamuud iyo Maxamed Cabdi Nasiir Xuseen, ayaa lagu xiray Garowe iyo Qardho, siday u kala horeeyaan, inkastoo labadaba la sii daayey ka dib dhowr maalmood oo xabsi ah.
Saxafiyiinta Puntland waxay u sheegeen SJS in ay adkaanayso sii kordheysa in laga warbixiyo xiisadaha sii kordhaya ee u dhexeeya maamulka Puntland iyo Dowladda Federaalka Soomaaliya. Weriyeyaashu sidoo kale waxay sheegaan in ay si isdaba joog ah uga cabsadaan in ay ka warbixiyaan arrimaha la xiriira amniga, oo ay ku jiraan hawlgallada milateri ee socda ee ka dhanka ah kooxaha xagjirka ah ee Buuraleyda Cal Miskaad, kuwaas oo socda tan iyo dhammaadkii 2024, sababo la xiriira cabsi ka qabidda in la xiro ama la ciqaabo.
Iyadoo SJS ay soo dhawaynayso sii deynta Shucayb Daad Maxamed, waxay ugu baaqaysaa maamulka Puntland in ay ixtiraamaan xorriyadda saxaafadda oo ay u oggolaadaan saxafiyiinta in ay gutaan waajibaadkooda xirfadeed iyada oo aan lagu caburin ama si aan sharci ahayn loo xirin. Labada Dastuur.
“Puntland muddo dheer waxaa loo arkayay mid ka mid ah qaybaha ugu furan uguna dimuqraadiyadda badan Soomaaliya, halkaas oo ixtiraamka xuriyadda aasaasiga ah uu ka soocay. Sidaa darteed waxaan si weyn uga welwelsanahay sii kordhaya xiritaanka wariyeyaasha ka warbixinaya arrimaha muhiimka ah ee bulshada, oo ay ku jiraan welwelka xaqa ah ee ay qabaan dadka Puntland,” ayuu yiri Xoghayaha Guud ee SJS, Cabdalle Muumin.
“Waxaan xusuusinaynaa maamulka Puntland in ay ixtiraamaan xorriyadda warbaahinta oo ay joojiyaan xiritaanka wariyeyaasha kaliya sababtuna tahay in ay ka warbixiyeen dhacdooyinka ka jira bulshooyinkooda. Bulsho xog ogaal ah waxay muhiim u tahay dimuqraadiyad shaqeynaysa, ilaalinta saxafadda madax bannaanina waxay faa’iido u tahay labadaba dowladda iyo dadka ay u adeegto,” ayuu Mr. Muumin ku daray.