Madaxweynaha dowlad-goboleedka Jubbaland, Axmed Maxamed Islaam (Axmed Madoobe), iyo madaxweyne ku-xigeenkiisa, Maxamuud Sayid Aadan, ayaa la sheegay inuu khilaaf siyaasadeed iyo maamul soo kala dhex galay, kaas oo la xiriira heshiis lala galay Cabdirashiid Xasan Cabdinuur (Janan) iyo maamulka cusub ee laga dhisay magaalada Beledxaawo ee gobolka Gedo.
Warar ay baahiyeen ilo lagu sheegay inay ku dhow yihiin hoggaanka Jubbaland ayaa tilmaamaya in khilaafka labada mas’uul uu sii xoogaystay, kaddib markii ay ku kala aragti duwanaadeen arrimo la xiriira maamulka gobolka Gedo, magacaabista mas’uuliyiinta degmooyinka iyo awoodda hay’adaha dowlad-goboleedka.
Sida wararkaas lagu sheegay, Maxamuud Sayid Aadan ayaa ka horyimid heshiiska lala galay Cabdirashiid Janan iyo qaabka loo dhisay maamulka cusub ee Beledxaawo. Mowqifkan ayaa la sheegay inuu sii xoojiyay kala aragti duwanaanshaha kala dhexeeya Madaxweyne Axmed Madoobe.
Khilaafka la soo wariyay ayaa sidoo kale la xiriira xiriirka siyaasadeed ee Jubbaland iyo Dowladda Federaalka Soomaaliya, gaar ahaan doorka Xafiiska Ra’iisul Wasaaraha, Xamse Cabdi Barre, ee arrimaha siyaasadeed ee gobolka Gedo.
Ilo lagu sheegay inay ku dhow yihiin Madaxweyne Axmed Madoobe ayaa ku eedeeyay Maxamuud Sayid Aadan inuu xiriir dhow la sameystay Dowladda Federaalka, taas oo ay ku tilmaameen arrin qayb ka ah khilaafka labada mas’uul. Hase yeeshee, eedeymahaas weli ma jiraan caddeymo madax-bannaan oo halkan lagu xaqiijiyay, mana jiro war rasmi ah oo labada dhinac ay ka soo saareen arrintan.
Wararka la faafiyay ayaa sidoo kale sheegaya in madaxweyne ku-xigeenku uu diidmo ka muujiyay maamulka cusub ee Beledxaawo, isla markaana uu isku dayay inuu saameyn ku yeesho magacaabista maamullada degmooyinka gobolka Gedo.
Sida xogahaasi tilmaamayaan, Maxamuud Sayid Aadan ayaa la sheegay inuu xubno ka tirsan Golaha Wasiirrada Jubbaland kala hadlay magacaabista maamullada degmooyinka, gaar ahaan Beledxaawo. Waxaa sidoo kale la sheegay inay arrintan ku lug lahaayeen wasiirro qaabilsan arrimaha gudaha iyo amniga, inkasta oo aan si madax-bannaan loo xaqiijin faahfaahinta kulamada iyo amarrada la sheegay.
Wararka ayaa intaas ku daraya in Madaxweyne Axmed Madoobe uu qaaday ama qorsheynayo tallaabooyin lagu xaddidayo awoodda maamul ee ku-xigeenkiisa. Tallaabooyinka la sheegay waxaa ka mid ah in maamullada kala duwan ee Jubbaland lagu wargeliyo inaysan fulin amarrada ka yimaada xafiiska madaxweyne ku-xigeenka, in wasiirrada laga dalbado inay xaddidaan la-tashiga ay la yeeshaan, iyo in aan la aqoonsan go’aannada uu soo saaro ilaa amar dambe.
Si kastaba ha ahaatee, lama hayo qoraal rasmi ah oo la shaaciyay oo xaqiijinaya in tallaabooyinkaas la dhaqan-geliyay. Sidoo kale, ma jiro war rasmi ah oo laga soo xigtay Axmed Madoobe ama Maxamuud Sayid Aadan oo caddaynaya jiritaanka xayiraadaha la sheegay.
Khilaafka la soo wariyay ayaa muhiimad gaar ah u leh siyaasadda Jubbaland, maadaama labada mas’uul ay ka tirsan yihiin hoggaanka ugu sarreeya ee maamulka. Kala aragti duwanaansho dhexdooda ka dhasha wuxuu saameyn ku yeelan karaa wada shaqeynta hay’adaha maamulka, xiriirka Golaha Wasiirrada iyo habka loo maareeyo arrimaha siyaasadeed ee gobolka Gedo.
Gobolka Gedo ayaa muddooyinkii dambe ka mid ahaa meelaha ay ka jiraan murannada siyaasadeed ee la xiriira maamulka Jubbaland iyo Dowladda Federaalka Soomaaliya. Magaalada Beledxaawo, oo ku taalla xadka Soomaaliya iyo Kenya, ayaa leh muhiimad ganacsi iyo amni, taas oo ka dhigaysa maamulka magaalada iyo magacaabista mas’uuliyiinteeda arrimo si dhow loola socdo.
Khilaafka ku saabsan cidda maamuleysa degmooyinka gobolka, cidda magacaabeysa mas’uuliyiinta iyo awoodda ay hay’adaha kala duwan leeyihiin ayaa sidoo kale saameyn ku yeelan kara xiriirka siyaasadeed ee heer federaal iyo heer dowlad-goboleed.
Ilaa hadda, ma cadda in khilaafka la sheegay uu gaaray heer ay labada mas’uul si rasmi ah u kala jaraan wada shaqeyntooda ama in ay jiraan dadaallo lagu xallinayo kala aragti duwanaanshaha. Sidoo kale, lama xaqiijin in tallaabooyinka la sheegay ee lagu xaddidayo awoodda madaxweyne ku-xigeenka ay yihiin go’aanno rasmi ah ama warar ka tarjumaya xiisadda siyaasadeed ee gudaha maamulka.
Waxaa la sugayaa faahfaahin rasmi ah oo ka timaadda hoggaanka Jubbaland iyo dhinacyada kale ee ay arrintani khuseyso, si loo caddeeyo xaaladda dhabta ah ee khilaafka, mowqifyada labada mas’uul iyo saameynta uu ku yeelan karo maamulka gobolka Gedo.
Khilaafkan la soo wariyay ayaa mar kale iftiiminaya murannada siyaasadeed ee la xiriira maamulka Gedo iyo awood-qaybsiga gudaha Jubbaland, kuwaas oo qayb ka ah arrimaha saameeya xiriirka u dhexeeya dowlad-goboleedka iyo Dowladda Federaalka Soomaaliya.