Muqdisho (KAAB TV) – Fadeexad ayaa ka dhalatay diidmada fiisaha Mareykanka ee loo diiday in ka badan 30 Xildhibaan oo ka tirsan Baarlamaanka Soomaaliya oo doonayay inay booqdaan Jaaliyadaha Soomaalida ee ku nool Mareykanka.
Murankan ayaa ka dhashay kulan dhawaan ay yeesheen guddiga kaasoo lagu ogaaday in safaaradda Mareykanka ay bixisay 700 oo dal-ku-gal ah oo loogu talagalay shaqaalaha rayidka ah kuwaas oo 100 ka mid ah ay dib ugu laabteen Soomaaliya.
Xildhibaano ka tirsan baarlamaanka Soomaaliya ayaa aaminsan in inta kale si qarsoodi ah loo geliyay dalka Mareykanka.
Si kastaba ha ahaatee, tirakoobyadan ayaa la soo bandhigay iyada oo aan dukumeenti rasmi ah laga helin Safaaradda Mareykanka.
Warqad ku taariikhaysan July 30, 2024, kuna socotay safiirka Maraykanka ee Soomaaliya, Richard H. Riley, ayuu Cabdillaahi Xaashi Abiib, oo xubin ka ah guddiga arrimaha dibadda ku sheegay dareenkiisa.
Xildhibaan Abiib waxa uu tafaasiil ka bixiyay sida Xubnaha Baarlamaanku, inkasta oo ay raaceen silsilada habraaca ku haboon ee codsiyada fiisaha ay la kulmeen caqabado waaweyn.
“Waxaan kula talinayay xubnaha baarlamaanka inay xaqiijiyaan inay raacaan habka saxda ah ee loo maro helitaanka dukumentiyada lagama maarmaanka ah,” ayuu yidhi Abiib.
Hannaanka ayaa waxaa ka mid ahaa in la helo casuumaad rasmi ah oo ay ka helaan jaaliyadda Soomaaliyeed ee ku nool dalka Mareykanka, in waraaqo taageero ah laga helo wasaaradda arrimaha dibadda iyo in dukumentiyada loo soo mariyo safaaradda Soomaaliya ay ku leedahay magaalada Nairobi ee dalka Kenya.
Iyadoo ay jiraan dadaalladaas adag, ayaa mid ka mid ah xildhibaanada Soomaaliya waxa uu sheegay in laga codsaday in uu dib u codsado fiisaha B2 halkii markii hore laga codsaday fiisaha A1 sababtuna ay tahay maqnaanshaha martiqaad rasmi ah oo uu kula kulmo madaxda Maraykanka.
Marin-habaabintan, laga helay safaaradda Soomaaliya ee Nairobi, ayaa jahawareer iyo culays dhaqaale oo hor leh ku sii kordhisay codsadayaasha. “Safaaradda Jamhuuriyadda Federaalka Soomaaliya ee Nairobi ayaa markaas xubinta ku wargelisay inuu online ka.
Arrinta sii murjisay xildhibaan Abiib waxa uu walaac ka muujiyay eexda siyaasadeed ee ka iman karta hannaanka bixinta fiisaha.
Waxa uu xusay in Xildhibaan kale oo xiriir la leh Villa Somalia uu dal ku galka Mareykanka ku qaatay arrimo la’aan.
Farqigani waxa uu soo jeedinayaa saamaynta siyaasadeed ee suurtogalka ah ee habka fiisaha.
“Xubnaha mucaaradka ah ee loo diiday fiisahooda ayaa su’aal ka keenaya in bixinta fiisaha la doortay ay saameyn ku yeelan karto arrimo siyaasadeed,” Abiib ayaa qoray.
Warqadda Abiib waxa ay hoosta ka xariiqday saamaynta ballaadhan ee diidmada fiisahaas, oo soo jeedinaysa in la isku dayo in la xaddido xidhiidhka xubnaha mucaaradka ah ee ay la leeyihiin qurba-joogta Soomaalida ee Maraykanka, taas oo ay suurtogal tahay in ay saamayn ku yeelato taageeradooda iyo mowqifka maamulka hadda jira.
“Tani waxa ay kor u qaadaysaa welwel weyn oo ku saabsan hufnaanta hannaanka fiisaha iyo isticmaalka suurtagalka ah ee loo isticmaalo sidii qalab lagu xakameynayo mucaaradka siyaasadeed,” ayuu xildhibaan Abiib ku soo gabagabeeyay.
Arrinta muranka sii kordhineysa ayaa ah in arrinta fiisaha ay ku soo beegantay fadeexad kale oo soo wajahday madaxda dowladda Soomaaliya iyo tahriibinta dadka.
Safaarada Turkiga ee magaalada Muqdisho ayaa dhawaan hakisay bixinta fiisaha dadka sita baasaboorka Soomaaliga ah, kadib markii ay soo bateen dadka ka ganacsada baasaboorka.
Sidoo kale Safaaradda Talyaaniga ayaa diiday in ka badan 70 codsi oo dal ku gal ah oo ay soo qoreen mas’uuliyiin iyo shaqaale ka tirsan dowladda Soomaaliya oo looga shakiyay inay ku lug leeyihiin tahriibinta dadka.
Safaaradda Mareykanka ayaan weli ka hadlin eedeymaha loo diiday dal ku galka, taasoo keentay in xaaladdu ay noqoto mid aan xal loo helin, isla markaana aan wax laga qaban tabashooyinka dowladda Soomaaliya.