Madaxweynihii hore ee Galmudug, Axmed Cabdi Kaariye (Qoor Qoor), ayaa shaaciyay inuu xiriir la sameyn doono madaxweynihii hore ee Koonfur Galbeed, Cabdicasiis Xasan Maxamed (Lafta-gareen), isla markaana uu wafdi u diri doono, xilli maamulka Koonfur Galbeed uu wajahayo marxalad siyaasadeed oo xasaasi ah kaddib isbeddelkii hoggaanka.
Qoor Qoor ayaa sheegay inuu Lafta-gareen la lahaa xiriir saaxiibtinimo oo gaar ah, isaga oo ku tilmaamay nin wanaagsan. Hadalkiisa ayaa muujinaya in uu doonayo inuu xiriirkaas sii wado, inkastoo Lafta-gareen uusan hadda haynin xilkii madaxweynaha Koonfur Galbeed.
“Lafta-gareen waa la xiriiraynnaa, wafdina waa u diraynnaa. Saaxiib gaar ah ayaan ahayn Lafta-gareen, waana nin wanaagsan,” ayuu yiri Qoor Qoor.
Hadalka madaxweynihii hore ee Galmudug ayaa kusoo aadaya xilli isbeddelka hoggaanka Koonfur Galbeed uu dhaliyay hadal-hayn siyaasadeed, iyadoo taageerayaasha iyo siyaasiyiinta ku dhow Lafta-gareen ay weli ka hadlayaan xaaladda cusub ee maamulka.
Axmed Cabdi Kaariye (Qoor Qoor) ayaa intii uu hayay xilka Madaxweynaha Galmudug xiriir siyaasadeed iyo mid saaxiibtinimo la lahaa hoggaamiyeyaal ka tirsan dowlad-goboleedyada kale, waxaana hadalkiisa cusub uu muujinayaa inuu doonayo inuu sii hayo xiriirkaas kaddib markii uu xilka ka degay.
Qoor Qoor oo ka hadlay qorshaha xiriirinta Lafta-gareen ayaa si gaar ah u xusay saaxiibtinimada ay lahaayeen, isaga oo aan hadalkiisa ku koobin oo keliya xiriirkii labada maamul, balse sidoo kale tilmaamay xiriirka shaqsiyadeed ee ka dhexeeyay.
Qorshaha uu sheegay ee ah in wafdi loo diro Lafta-gareen ayaa noqon kara tallaabo lagu muujinayo garab istaag saaxiibtinimo, isla markaana lagu ilaalinayo xiriirka siyaasadeed ee madaxda hore.
Hase yeeshee, weli faahfaahin lagama hayo cidda ka mid noqon doonta wafdiga, waqtiga uu tegayo iyo ajandaha rasmiga ah ee kulanka la qorsheynayo.
Cabdicasiis Xasan Maxamed (Lafta-gareen) ayaa muddo hoggaaminayay maamulka Koonfur Galbeed, balse isbeddelkii hoggaanka maamulka ayaa keenay marxalad siyaasadeed oo cusub.
Ka bixitaankiisa xilka madaxweynenimo kama dhigna in saameyntiisii siyaasadeed ay si toos ah u dhammaatay. Siyaasiyiintii la shaqeyn jiray iyo taageerayaashiisii ayaa weli ka dhex muuqda doodaha siyaasadeed ee la xiriira xaaladda maamulka.
Wararka siyaasadeed ee maalmahan ka soo baxaya Koonfur Galbeed ayaa muujinaya in xubno taageersan Lafta-gareen ay weli ka hadlayaan arrimaha maamulka iyo go’aannada siyaasadeed ee dalka.
Sidaas darteed, tallaabada uu Qoor Qoor sheegay waxay kusoo beegmaysaa xilli xiriirka madaxda hore, taageerayaasha iyo siyaasiyiinta ku lugta leh xaaladda Koonfur Galbeed uu yahay arrin si dhow loola socdo.
Wafdiga uu Qoor Qoor sheegay inuu u dirayo Lafta-gareen wuxuu yeelan karaa dhowr dhinac oo siyaasadeed.
Marka koowaad, dhinaca saaxiibtinimada: Qoor Qoor wuxuu si cad u sheegay inuu Lafta-gareen la lahaa xiriir gaar ah, sidaas darteed booqashada la qorsheeyay waxay noqon kartaa mid lagu muujinayo sii socoshada xiriirkaas.
Marka labaad, dhinaca siyaasadda: La kulanka madax hore oo xilal ka soo qabtay dowlad-goboleedyada Soomaaliya wuxuu abuuri karaa fursad ay kaga wada hadlaan xaaladda siyaasadeed ee dalka, xiriirka dowladda Federaalka iyo dowlad-goboleedyada, iyo mustaqbalka nidaamka federaalka.
Marka saddexaad, dhinaca Koonfur Galbeed: Haddii wafdigu kulamo siyaasadeed la yeesho Lafta-gareen iyo xubnaha ku dhow, waxaa suuragal ah in laga wada hadlo xaaladda cusub ee maamulka iyo sida loo wajaho khilaafaadka jira.
Si kastaba ha ahaatee, lama xaqiijin in wafdiga loo dirayo uu leeyahay qorshe siyaasadeed oo ka baxsan xiriirka saaxiibtinimo ee Qoor Qoor sheegay.
Qoor Qoor ayaa xilka Madaxweynaha Galmudug ka degay kaddib doorashadii 22-kii Oktoobar 2026, markaas oo Liibaan Axmed Xasan loo doortay hoggaamiyaha cusub ee maamulka.
Natiijada doorashada waxaa lagu sheegay in Liibaan Axmed Xasan uu helay 72 cod, halka musharraxii la tartamayay uu helay 14 cod.
Ka dib markii uu xilka ka baxay, Qoor Qoor wuxuu ka mid noqonayaa siyaasiyiinta hore ee dalka, kuwaas oo weli yeelan kara kaalmo ku saabsan wadatashiyada iyo xiriirrada siyaasadeed ee gudaha Soomaaliya.
Xiriirka uu doonayo inuu la sameeyo Lafta-gareen ayaa sidoo kale muujinaya in siyaasiyiintii hore ay sii wadi karaan xiriirkooda, xitaa marka ay waayaan xilalkii ay hayeen.
Madaxda hore iyo doorka ay ku yeelan karaan siyaasadda Soomaaliya
Siyaasadda Soomaaliya waxaa marar badan door muuqda ku leh madax hore oo xilal ka soo qabtay dowladda Federaalka iyo dowlad-goboleedyada.
Madaxdaasi waxay ka qayb qaadan karaan wadatashiyada, dhexdhexaadinta khilaafaadka, xiriirinta dhinacyada siyaasadeed iyo talo-bixinta ku saabsan arrimaha dalka.
Haddii xiriirka Qoor Qoor iyo Lafta-gareen uu ku fido kulamo ay ka qayb qaataan siyaasiyiin kale, waxaa dhici karta in la helo madal ay madaxda hore kaga wada hadlaan xaaladaha siyaasadeed ee dowlad-goboleedyada.